13 Nisan’da Suriye yönetiminin aldığı karar, ilk bakışta teknik bir ticaret düzenlemesi gibi görünebilir.
Ama detayına indiğinizde bu karar, sadece tavuk eti ya da domatesle sınırlı değil; doğrudan Türkiye ile kurulan ekonomik ve siyasi dengeye atılmış sert bir adım.
Oldum olası Suriye hükümetine hiç güvenmedim…
Dondurulmuş piliç eti başta olmak üzere yaklaşık 20 kalem ürün… Yumurta, üzüm, domates…
Yani sıradan kalemler değil, sınır ticaretinin omurgasını oluşturan temel gıda ürünleri.
Bu ne demek?
Bu, “kapıyı kapatıyorum” demenin başka bir yolu. Yılların Gerçeği: Kim Kime Destek Oldu?
Hafızayı bi… tazeleyelim.
Türkiye, yıllardır Suriye krizinin hem insani hem ekonomik yükünü taşıyan ülke. Milyonlarca sığınmacı, milyarlarca dolarlık kamu harcaması, sınır güvenliği, sosyal denge…
Ve bugün gelinen noktada, aynı Suriye yönetimi Türkiye’den gelen ürünlere “dur” diyor.
Bu tabloya bakınca insan ister istemez şu soruyu soruyor: Bu bir ekonomik tercih mi, yoksa siyasi bir mesaj mı?
Gerekçe: Yerli Üretim mi, Bahane mi? Suriye tarafı kararın gerekçesini açıkça söylüyor:
“Yerli üretimi korumak ve gıda güvenliğini artırmak.”
Ama mesele şu: Yıllarca dışa bağımlı kalan, savaşın yıktığı bir üretim altyapısına sahip bir ülke, bugün bir anda “yerli üretim” refleksiyle mi hareket ediyor?
Yoksa bu karar, Türkiye’ye karşı mesafe koymanın ekonomik kılıfı mı?
Çelişki Tam Burada Başlıyor Bir yanda diplomatik normalleşme mesajları…
Diğer yanda ekonomik bariyerler… Bir yanda “ilişkileri düzeltelim” söylemi…
Diğer yanda doğrudan ticareti hedef alan yasaklar… Bu tablo, klasik bir Ortadoğu gerçeğini yeniden hatırlatıyor:
Söz başka, sahadaki hamle başka.
“Gülelim mi, ağlayalım mı?”
Aslında bu cümle bir tepki değil, bir özet.
Çünkü ortada ironik bir durum var:
Türkiye’nin ekonomik olarak katkı sunduğu bir ülke, bugün Türkiye’ye karşı ticari duvar örüyor. Bu durumda gülmek mi gerekir, yoksa başımızı ellerimizin arasına alıp düşünmek mi?
Bu gelişmeyi sadece “Suriye yanlış yaptı” diye okumak kolaycılık olur.
Görüyoruz ki:
Sahada verilen emek ile masada alınan karşılık arasında ciddi bir dengesizlik var.
Suriye’nin aldığı bu karar, küçük bir ticaret hamlesi değil; Türkiye’ye verilmiş soğuk bir mesajdır.
Ve bu mesajı doğru okumak gerekir.
Çünkü mesele tavuk eti değil… Mesele, bölgedeki güç dengesi ve Türkiye’nin bu dengedeki konumudur.
Bugün yasaklanan ürünlerdir… Yarın sınırlar, ilişkiler ve etkiler tartışılır.
“BU BÖYLE BİLİNE”
