Quark nedir, ne işe yarar?
“Quark” kelimesi iki farklı alanda kullanılan bir terimdir. Biri fizik bilimine ait temel parçacık anlamı, diğeri ise Avrupa mutfağında yaygın olan bir süt ürünüdür. Bu nedenle soruya verilen yanıt, hangi bağlamda sorulduğuna göre değişir. Fizikte quark, atom altı parçacıkları ifade ederken; gıdada quark, yoğurt ile peynir arasında bir yapıya sahip fermente bir süt ürünüdür.
Quark nedir, nasıl yapılır? (Gıda)
4Gıda olarak quark, özellikle Almanya ve Orta Avrupa’da tüketilen, yüksek proteinli ve düşük yağlı bir süt ürünüdür. Kıvamı yoğurttan daha yoğun, krem peynirden ise daha yumuşaktır. Tadı hafif ekşimsi ve nötrdür; bu nedenle hem tatlı hem tuzlu tariflerde kullanılabilir.
Quark üretimi, pastörize sütün laktik asit bakterileri ile fermente edilmesiyle başlar. Süt mayalanır ve pıhtılaşır. Ardından süzülerek peynir altı suyu ayrıştırılır. Ancak klasik peynir yapımında olduğu gibi uzun süre olgunlaştırılmaz. Bu nedenle taze tüketilir.
Yüksek protein oranı nedeniyle sporcular ve diyet yapanlar arasında popülerdir. Kahvaltıda meyveyle karıştırılarak, tatlılarda kremamsı bir baz olarak ya da tuzlu tariflerde sos yapımında kullanılabilir.
Quark nedir, atom?
Fizikte quark, maddenin en temel yapı taşlarından biri olan atom altı parçacıktır. Proton ve nötronlar, daha küçük parçacıklardan oluşur; işte bu parçacıklara quark denir.
Standart Model’e göre altı tür (flavor) quark vardır: up, down, charm, strange, top ve bottom. Protonlar iki “up” ve bir “down” quarktan; nötronlar ise iki “down” ve bir “up” quarktan oluşur. Quarklar tek başına serbest halde bulunamaz; güçlü nükleer kuvvet sayesinde bir arada tutulurlar.
Bu keşif, modern parçacık fiziğinin temel taşlarından biridir ve evrendeki maddenin nasıl oluştuğunu anlamamıza yardımcı olur.
Sek Quark yoğurt mu, peynir mi?
Sek markasının ürettiği quark ürünü teknik olarak yoğurt değil, taze peynir kategorisine daha yakındır. Ancak kıvam ve tüketim biçimi açısından yoğurda benzer.
Klasik peynir gibi sert değildir ve olgunlaştırılmaz; yoğurt gibi kaşıkla tüketilir. Bu nedenle “yoğurt mu peynir mi?” sorusuna verilecek en doğru yanıt: üretim tekniği bakımından taze peynir, kullanım şekli bakımından yoğurt benzeri bir üründür.
