Reklam
  • Reklam
KHK'LERLE İHRAÇ EDİLENLERİN SOSYAL GÜVENLİK HAKLARI VAR MI?
Reklam
BÜLENT EŞMEKAYA

BÜLENT EŞMEKAYA

KHK'LERLE İHRAÇ EDİLENLERİN SOSYAL GÜVENLİK HAKLARI VAR MI?

15 Temmuz 2018 - 21:43 - Güncelleme: 15 Temmuz 2018 - 21:54
Reklam

KHK’LERLE İHRAÇ EDİLENLERİN SOSYAL GÜVENLİK HAKLARI VAR MI?

 KHK’lerle İhraç sayısının çokluğuyla birlikte emeklilik ve sosyal güvenlik haklarıyla ilgili birçok soruya yanıt bulmak gerekiyor. İhraç dönemlerinde akla gelen bu soru ve cevaplarla bu sorunlara çözüm bulunabilir. Bununla beraber bu yasal dayanaklı çözümler ister KHK ile ister KHK dışı olsun tüm kişileri ilgilendiren ve çözüm beklenen sorundur.

*Emeklilik için yeteri kadar hizmet yılı, gün sayısı ve yaşı dolanlar isterlerse bizzat kendileri SGK’ ya başvurmak yoluyla emekli olabilirler. Yeteri kadar hizmeti bulunanların yaşları gelmemiş ise başka hizmete gerek kalmaksızın emeklilik yaşlarını bekleyerek emekli olabilirler.

*İhraç edilenlerden emekliliğe esas bütün hizmetleri memuriyette geçenler emeklilik haklarını kazandıkların da emekli ikramiyelerini alabileceklerdir. Ancak ihraç edilenlerden emekliliğe esas hizmetlerin bir kısmı SSK, BAĞKUR vb hizmeti olanların tek başına memuriyet hizmetleri emekli olmalarına yetiyorsa dava yolu ile emekli ikramiyesi alabilirler. (Dava açma süresi emeklilik ikramiyesi başvurusunun ret tarihinden itibaren 60 gündür).Bu koşulları sağlayamayanların yani sadece memurluk hizmetleri emekli sandığı emeklisine yetmeyenlerin ikramiye davalarını kazanmaları zordur. Diğer bir deyişle emeklilik hükümler gereği davayı kazanmaları mümkün olamayacaktır.

*Emeklilikte emekli sandığından günü yetmeyenlerin sonradan emeklilik için 1260 gün SSK veya BAĞKUR veya son 7 yılda en çok hizmeti geçen kurumdan emekli olmaları gerekeceğinden diğer statülerde ( Ssk, Bağkur ) bu süreyi aşanlar zorunlu olarak SSK veya BAĞ-KUR statüsünden emekli olacaklardır.

*İhraç sonrası hiçbir sigortaya girmeden ölenlerin gün ve süre koşullarını sağladıkları takdirde eşlerine ve çocuklarına Emekli Sandığından dul ve yetim aylıkları bağlanır.

*İhraç sonrası hiçbir sigortaya girmeyen ancak malul olanların emeklilikleri malulen emeklilik koşullarını yerine getirdikleri takdirde yine  Emekli Sandığınca malulen emekliliği yapılır.

*İhraç sonrası ağır hasta olmayan sadece engelli emekliliğe başvuranların işlemlerini  SGK reddi halinde emsal kararlar ile emeklilik için dava açılması zorunludur.(Dava süresi başvurunun reddi tarihinden 60 gün)

*Emekli Sandığı sonrası SSK, BAĞ-KUR gibi sigorta girişi olanlardan ölen veya malul olanların aylıkları kural olarak son kurumundan yapılır. Yani bu kişiler memur emeklisi olamazlar. Buna karşı açılmış davalarda hem adli hem idari yargı örnekleri, uygulamalarına bakılması gerekmektedir.

*İhraç edilenler 3201 Yurtdışı borçlanmaları hariç okul sürelerini ve askerlik gibi diğer sürelerin gün borçlanmalarını yapmaları imkânı yasalarca verilmemiştir.

*SSK’lı (5510 ) ile yapılan borçlanmalarda koşul borçlanma yapılan statüden hizmet sayılmasıdır. Örnek 1999 yılı 1 yıl doğum borçlanması yapan kişi 1997–1999 ile 2000–2018 arası hizmette olsun bunlar 5434 sayılı Emekli Sandığı yasasına tabi  gün olurken, SSK’lı iken borçlanılan 360 gün(1 yıl) SSK günü olarak işleme tabi olacaktır.

*Eksik günlerin 5434 ( Emekli Sandığı ) hizmeti bozulmadan yurt dışı borçlanması ile tamamlanması mümkün olduğundan, pasaport sınırlamalarının kaldırılması durumunda yurtdışı çalışma belgelerinin sunularak gün kazanma ve emekli olma şansı doğacaktır.

*Zaman zaman memur aylığından SSK veya BAĞ-KUR aylığına geçmek çok sınırlı koşullarda daha kazançlı olabileceğinden oransal aylık hesap tutarları yaptırılmalıdır.

*Memurluk özlük haklarının kaldırılmasının emeklilik hakları üzerine, suç oluşturan eylem ve kamu zararı oluşmadıkça yani tüm sosyal haklardan mahrumiyet olmadıkça bir etkisi olmayacaktır.

*Emeklilik hakkı yeni bir işlem yapmadan en az birkaç açıdan değerlendirilmesi gereken, kişinin yaşamının kalan kısmını, eşi ve çocuklarını ilgilendirdiğinden yasal olarak özen gösterilmesi gereken ve suçlu dahi olsalar yasalarla temel haklar olarak korunduğu bir alanı oluşturmaktadır.

Saygı değer okurlarım, sayısal olarak ihraçların çok fazla olması ve hakların tam olarak bilinmemesi nedeniyle bu yazıyı kaleme almayı uygun görmüş bulunuyorum. Ülkemizin bir kez daha bu tür zorluklarla karşılaşmaması dileğimle esen kalın…

                                                                Bülent EŞMEKAYA

                                                           Sosyal Güvenlik Uzmanı

                                                                                

 

 

Son Yazılar